Təbiətin keşiyində məsuliyyətli rəhbər – Rafiq Ədilov
Azərbaycanın zəngin təbiətinin, meşələrinin, çaylarının, su hövzələrinin, yaşıllıqlarının və digər təbii sərvətlərinin qorunması dövlət siyasətinin mühüm istiqamətlərindən biridir. Ətraf mühitin mühafizəsi yalnız ekoloji qurumların deyil, bütövlükdə cəmiyyətin qarşısında dayanan mühüm vəzifədir. Çünki təbiətə münasibət əslində gələcəyə münasibətdir. Bu baxımdan regionlarda ekoloji nəzarətin təşkili, təbii sərvətlərdən səmərəli istifadə və əhalinin ekoloji maarifləndirilməsi xüsusi əhəmiyyət daşıyır.
Bu məsuliyyətli istiqamətdə fəaliyyət göstərən qurumlardan biri Ekologiya və Təbii Sərvətlər Nazirliyinin 1 saylı Regional Ekologiya və Təbii Sərvətlər İdarəsidir. Nazirliyin rəsmi məlumatına əsasən, idarənin fəaliyyət ərazisinə Lənkəran, Astara, Lerik, Masallı, Yardımlı və Cəlilabad rayonları daxildir. İdarəyə Rafiq Ədilov rəhbərlik edir.
Cənub bölgəsi Azərbaycanın təbiət baxımından ən zəngin ərazilərindən biri hesab olunur. Burada meşə massivləri, çaylar, dağlıq ərazilər, münbit torpaqlar və müxtəlif ekosistemlər mövcuddur. Bu zənginliyin qorunması isə böyük məsuliyyət tələb edir. Belə geniş fəaliyyət coğrafiyasına rəhbərlik etmək yalnız inzibati idarəçilik deyil, həm də yüksək peşəkarlıq, operativlik və prinsipiallıq tələb edən bir missiyadır.
Rafiq Ədilovun rəhbərlik etdiyi strukturun fəaliyyətində əsas istiqamətlərdən biri ətraf mühitin mühafizəsi ilə bağlı dövlət siyasətinin regionlarda həyata keçirilməsidir. Ekoloji nəzarətin səmərəli təşkili, qanunvericiliyin tələblərinə riayət olunmasının təmin edilməsi, təbii sərvətlərə məsuliyyətli münasibətin formalaşdırılması və ekoloji maarifləndirmə bu sahənin əsas prioritetləri sırasındadır.
Rafiq Ədilovun ekologiya sahəsində fəaliyyəti də müxtəlif mərhələlərdən keçib. Açıq mənbələrdə onun əvvəl Bakı şəhərində 11 saylı Regional Ekologiya və Təbii Sərvətlər İdarəsində çalışdığı, 2021-ci ildə isə 8 saylı Mingəçevir Regional Ekologiya və Təbii Sərvətlər İdarəsinə rəis təyin edildiyi barədə məlumat verilib. Bu fakt onun regional ekologiya idarəçiliyi sahəsində müəyyən iş təcrübəsinə malik olduğunu göstərir.
Ekologiya sahəsində rəhbərin fəaliyyəti yalnız kabinet daxilində verilən qərarlarla ölçülə bilməz. Bu sahədə real vəziyyəti yerində öyrənmək, mövcud problemləri müəyyənləşdirmək, aidiyyəti qurumlarla əməkdaşlıq etmək və əhalinin müraciətlərinə diqqətlə yanaşmaq mühüm əhəmiyyət daşıyır.
Müasir dövrdə ekologiyanın ən mühüm məsələlərindən biri də əhalinin ekoloji mədəniyyətinin yüksəldilməsidir. Təbiətin qorunması yalnız inzibati tədbirlərlə mümkün deyil. İnsanların ağacların, meşələrin, su hövzələrinin və torpaq ehtiyatlarının qorunmasının vacibliyini dərk etməsi, tullantıların düzgün idarə olunmasına məsuliyyətlə yanaşması və ekoloji qaydalara əməl etməsi uzunmüddətli nəticələr üçün əsas şərtlərdəndir.
Bu baxımdan maarifləndirici tədbirlərin xüsusi rolu var. Açıq mənbələrdə 2026-cı ilin iyulunda Masallıda yaşıllıqların mühafizəsi və tullantıların idarə olunması məsələləri ilə bağlı keçirilən seminarda Rafiq Ədilovun iştirak etdiyi barədə məlumat yayılıb. Belə tədbirlər ekoloji problemlərin yalnız inzibati müstəvidə deyil, maarifləndirmə və ictimai əməkdaşlıq müstəvisində də həll edilməsinin vacibliyini göstərir.
Təbiətin qorunması xüsusilə cənub bölgəsi üçün böyük əhəmiyyət daşıyır. Lənkəran-Astara iqtisadi-coğrafi məkanı özünəməxsus təbii landşaftı, meşələri və biomüxtəlifliyi ilə seçilir. Buradakı ekoloji tarazlığın qorunması həm regionun sosial-iqtisadi inkişafı, həm də gələcək nəsillərin sağlam ətraf mühitdə yaşaması baxımından mühüm məsələdir.
Ekoloji idarəçilikdə başqa mühüm istiqamət yaşıllıqların qorunmasıdır. Ağacların qanunsuz kəsilməsinin qarşısının alınması, meşə və yaşıllıq sahələrinə nəzarətin gücləndirilməsi, təbiətə zərər vura biləcək fəaliyyətlərin qarşısının alınması dövlətin ekoloji siyasətinin mühüm tərkib hissəsidir.
Tullantıların idarə olunması da müasir ekologiyanın əsas problemlərindən biridir. Məişət və istehsalat tullantılarının ətraf mühitə nəzarətsiz şəkildə atılması torpağa, suya və havaya mənfi təsir göstərə bilər. Buna görə də həm dövlət qurumlarının, həm sahibkarlıq subyektlərinin, həm də vətəndaşların bu məsələyə məsuliyyətli yanaşması vacibdir.
Rəhbərin fəaliyyətində kollektiv idarəçiliyi də xüsusi qeyd etmək lazımdır. Regional idarənin əhatə etdiyi ərazinin genişliyi əməkdaşların koordinasiyalı fəaliyyətini, operativ qərarların qəbul edilməsini və nəzarət mexanizmlərinin düzgün qurulmasını zəruri edir. Bu baxımdan rəhbərin qarşısında həm idarəçilik, həm də təşkilatçılıq baxımından mühüm vəzifələr dayanır.
Ekoloji məsələlərin həllində cəmiyyətlə dövlət qurumları arasında dialoq da mühüm rol oynayır. Vətəndaşların müraciətlərinin dinlənilməsi, onların narahat olduğu məsələlərin araşdırılması və qanunvericiliyə uyğun tədbirlərin görülməsi ictimai etimadın möhkəmləndirilməsinə xidmət edir.
Rafiq Ədilov haqqında müxtəlif açıq mənbələrdə həm müsbət, həm də tənqidi xarakterli materialların yayımlandığını da qeyd etmək lazımdır. Jurnalistikanın əsas prinsiplərindən biri mövqelərin balanslı təqdim edilməsidir. Ayrı-ayrı mediada səsləndirilən iddialar öz-özlüyündə təsdiqlənmiş fakt kimi qəbul edilməməlidir. Bu səbəbdən hər hansı konkret ittiham yalnız rəsmi sənədlər, araşdırma nəticələri və səlahiyyətli qurumların təsdiqi olduğu halda fakt kimi təqdim edilə bilər. Bu yanaşma həm şəxsin hüquqlarının qorunması, həm də obyektiv jurnalistikanın tələbləri baxımından vacibdir.
Əslində ekologiya sahəsində çalışan rəhbərlərin fəaliyyətinin əsas qiymətləndirmə meyarı təbiətin qorunması istiqamətində görülən real işlər olmalıdır. Çünki ekologiyada nəticə yalnız hesabatlarda deyil, qorunan meşədə, təmiz çayda, sağlam yaşıllıqda və insanların ekoloji şüurunun yüksəlməsində özünü göstərir.
Rafiq Ədilovun rəhbərlik etdiyi 1 saylı Regional Ekologiya və Təbii Sərvətlər İdarəsinin qarşısında məhz belə mühüm vəzifələr dayanır. Altı rayonu əhatə edən böyük fəaliyyət ərazisində ekoloji qanunvericiliyin icrasına nəzarət, təbii sərvətlərin qorunması, ekoloji problemlərin vaxtında müəyyənləşdirilməsi və maarifləndirmə işlərinin davam etdirilməsi xüsusi əhəmiyyət kəsb edir.
Bu gün dünyada iqlim dəyişiklikləri, su ehtiyatlarının azalması, biomüxtəlifliyin qorunması və tullantıların idarə olunması kimi məsələlər getdikcə daha çox aktuallaşır. Azərbaycan da bu qlobal çağırışlardan kənarda deyil. Ona görə də regionlarda fəaliyyət göstərən ekoloji qurumların üzərinə düşən məsuliyyət ildən-ilə artır.
Təbiəti qorumaq yalnız bu gün üçün deyil, sabah üçün çalışmaq deməkdir. Bu baxımdan ekologiya sahəsində çalışan hər bir mütəxəssis və rəhbərin fəaliyyəti cəmiyyət üçün xüsusi əhəmiyyət daşıyır.
Rafiq Ədilovun rəhbərlik etdiyi 1 saylı Regional Ekologiya və Təbii Sərvətlər İdarəsinin fəaliyyəti də məhz bu böyük missiyanın tərkib hissəsidir. Qarşıda duran əsas məqsəd Azərbaycanın cənub bölgəsinin zəngin təbiətinin qorunması, ekoloji tarazlığın saxlanılması və təbii sərvətlərdən gələcək nəsillərin də faydalana bilməsi üçün məsuliyyətli idarəçiliyin təmin edilməsidir.
Unutmamalıyıq ki, təbiət bizə əmanətdir. Meşələr, çaylar, torpaqlar, dağlar və yaşıllıqlar yalnız bu gün yaşayan insanların deyil, gələcək nəsillərin də haqqıdır. Bu əmanətin qorunması isə dövlət qurumlarının, ictimaiyyətin və hər bir vətəndaşın ortaq məsuliyyətidir.
Bu baxımdan Rafiq Ədilovun rəhbərlik etdiyi regional idarənin qarşısında duran vəzifələr yalnız inzibati xarakter daşımır. Burada söhbət Azərbaycanın təbii sərvətlərinin qorunmasından, ekoloji təhlükəsizliyin təmin olunmasından və gələcək nəsillərə daha sağlam ətraf mühitin ötürülməsindən gedir. Məhz bu məsuliyyət anlayışı ekologiya sahəsində çalışan hər bir rəhbərin fəaliyyətinin əsas meyarlarından biri olmalıdır.
